Kısa cevap: üretim planlama programı nedir?
Üretim planlama programı; satış siparişlerini ve talep tahminini, iş merkezlerinin kapasitesi, malzeme durumu ve teslim tarihleriyle karşılaştırarak hangi işin, hangi makinede, hangi sırayla ve ne zaman yapılacağını belirleyen yazılımdır. Çıktısı, iş istasyonlarına dağıtılan iş emirleri ve malzeme ihtiyaç listesidir.
İyi bir plan iki şeyi aynı anda sağlar: Müşteriye verilen termin tutulur ve makineler ne boş bekler ne de aşırı yüklenir.
Üretim planlamanın seviyeleri
| Seviye | Ufuk | Soru | Çıktı |
|---|---|---|---|
| Ana üretim planı (MPS) | Haftalar – aylar | Hangi mamulden ne kadar üreteceğiz? | Mamul bazında üretim programı |
| Malzeme ihtiyaç planı (MRP) | Günler – haftalar | Bu program için hangi malzeme ne zaman lazım? | Satın alma ve yarı mamul iş emri önerileri |
| Kapasite planlama | Günler – haftalar | İş merkezleri bu yükü kaldırır mı? | İş merkezi doluluk ve darboğaz görünümü |
| Atölye çizelgeleme | Saatler – günler | Hangi iş, hangi makinede, hangi sırayla? | İstasyon bazında iş emri sırası |
Kapasite planlama neden kritik?
Malzemesi tamam olan bir sipariş de kapasite yoksa gecikir. Kapasite planlama; her iş merkezinin vardiya, makine ve operatör sayısına göre ne kadar iş alabileceğini, mevcut iş yükünü ve bekleyen işleri gösterir. Darboğaz iş merkezi görünür hale geldiğinde plan, tüm hattı değil darboğazı esas alarak yapılır.
Bu yaklaşım yalın imalatın “akış” prensibiyle örtüşür: Darboğazın önünde biriken yarı mamul azalır, termin tahmini gerçekçi hale gelir.
Excel ile üretim planlamanın sınırları
- Sipariş değiştiğinde plan elle yeniden kurulur; değişiklik geçmişi kaybolur
- Malzeme stoğu ve açık satın alma planla otomatik eşleşmez
- İş merkezi doluluğu anlık görülmez; darboğaz geç fark edilir
- Planlama, üretim ve satış ekipleri farklı sürümlerle çalışır
- Gerçekleşen üretim plana geri yazılmadığı için sonraki plan da sapar
Üretim planlama programı seçim kriterleri
- Anlık, günlük, haftalık ve aylık planlama yapabilme
- İş merkezi doluluk ve kapasite ekranı
- MRP ile entegre: plan değiştiğinde malzeme ihtiyacı da güncellenir
- Planı parçalayıp iş istasyonlarına dağıtma
- Siparişe özel (varyantlı) ürünler için reçete bazlı planlama
- Gerçekleşen üretimin barkodla anlık geri bildirimi
- Satın alma, stok ve sevkiyatla aynı veri tabanı
Sektöre göre planlama farkları
| Sektör | Planlamada kritik nokta | Sayfa |
|---|---|---|
| Mobilya | Kombinasyon bazlı reçete, kesim ve paketleme sırası | Mobilya ERP |
| Yatak | Ölçüye göre malzeme hesabı ve hat sırası | Yatak üretim programı |
| Nonwoven | Hat kapasitesi, bobin ve lot planı | Nonwoven üretim programı |
| Çelik kapı | Siparişe özel konfigürasyon, boyahane ve montaj | Çelik kapı üretim programı |
Lean ERP ile üretim planlama
Lean ERP Üretim Modülü anlık, günlük, haftalık ve aylık planlamalar yapar; planlamaya göre aktif iş emirlerini belirleyip iş istasyonlarına iletir. İş merkezi doluluk ekranı her iş merkezinin kapasite kullanımını, mevcut iş yükünü ve bekleyen işleri gösterir. Plan, ihtiyaç duyulan malzemeler için satın alma departmanını bilgilendirir.
Üretim Modülü MRP programı rehberi Üretim takip programı Demo talep et